De stille rekening: wat een procent kosten u over dertig jaar kost
Nederlandse beleggers vergelijken op tarieven per order. De echte rekening staat ergens anders. Die tikt door, elke maand, dertig jaar lang.

Beeld · eigen productie
Wie voor het eerst een beleggingsrekening opent, kijkt naar het bedrag dat bij een order in rekening wordt gebracht. Drie euro negentig, één euro, soms nul. Dat is begrijpelijk: het is het enige getal dat zichtbaar is op het moment dat u op "kopen" drukt. Het is ook het getal dat het minst uitmaakt.
Belangrijker is wat er jaarlijks van uw vermogen af gaat zonder dat u er iets voor doet.
De vier lagen
De eerste laag zijn de lopende kosten van het fonds zelf. Bij een breed wereldwijd indexfonds liggen die grofweg tussen 0,07% en 0,25% per jaar. Bij actief beheerde fondsen vaak boven 1%. U ziet ze nooit op uw afschrift, want ze zijn al van de koers af.
De tweede laag is de servicevergoeding of het bewaarloon van de broker: een percentage of een vast bedrag per jaar, soms per beurs waar u actief bent.
De derde laag is de valutaopslag. Koopt u iets dat niet in euro's noteert, dan rekent de broker een opslag op de wisselkoers, en dat bij elke aankoop én verkoop.
De vierde laag zijn de transactiekosten. De enige die u ziet, en meestal de kleinste.
Wat een procent doet
Neem € 250 per maand, dertig jaar lang, bij 6% bruto rendement.
Bij 0,15% kosten per jaar houdt u ongeveer € 238.000 over. Bij 1,25% kosten is dat ongeveer € 196.000. Het verschil is ruim € 42.000. Dat is meer dan een derde van alles wat u zelf inlegde, en u heeft er niets voor teruggekregen.
Reken uw eigen situatie na met de rekenhulp.
Waarom het zo hard aankomt
Kosten worden elk jaar berekend over het totaal, dus ook over het rendement dat u al had opgebouwd. Het samengestelde effect dat in uw voordeel werkt bij rendement, werkt bij kosten precies zo hard in uw nadeel. En het loopt door tot de dag dat u verkoopt.
Wat u eraan kunt doen
Tel de lagen bij elkaar op voordat u kiest, in plaats van alleen naar het ordertarief te kijken. Kies waar mogelijk fondsen die in euro's noteren, om de valutaopslag te vermijden. En kijk of uw broker een kernselectie heeft waarbinnen periodiek inleggen goedkoper is.
Dat is geen spannend advies. Het is wel het enige deel van uw rendement waar u zelf over gaat.